Dự lễ có các đồng chí: Tiến sĩ, Bác sĩ Trần Đức Hữu, Phó Cục trưởng Cục Quản lý Y, Dược cổ truyền (Bộ Y tế); Nguyễn Hữu Oanh, nguyên Phó Trưởng Ban Tôn giáo Chính phủ; PGS, TS, Thầy thuốc Nhân dân Đậu Xuân Cảnh, Chủ tịch Hội Đông y Việt Nam; GS, TS, BS, Đại tá Hồ Bá Do, Chủ tịch kiêm Viện trưởng Viện Nghiên cứu chăm sóc sức khỏe chủ động; TS Phùng Tuấn Giang, Chủ tịch Hội đồng Viện Nghiên cứu phát triển Y dược cổ truyền Việt Nam; đại diện Hội Đông y tỉnh Hưng Yên, Bệnh viện Y học cổ truyền TP Hồ Chí Minh.
Về phía thành phố Hải Phòng có các đồng chí: Vũ Đình Tiến, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch; PGS, TS Lê Minh Quang, Giám đốc Sở Y tế; Bác sĩ Phạm Đức Thủy, Phó Chủ tịch phụ trách Hội Đông y thành phố Hải Phòng cùng lãnh đạo các sở, ngành, đơn vị liên quan.
Đại biểu xã Tuệ Tĩnh có đồng chí Lê Xuân Dũng, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã; các đồng chí Thường trực Đảng ủy, lãnh đạo HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam xã; Đại đức Thích Thiện Khánh, Thượng tọa Thích Thanh Lương, trụ trì chùa Giám; lãnh đạo các trường học, Bí thư Chi bộ, Trưởng các thôn của xã. Lãnh đạo các xã, phường: Việt Hòa, Tứ Minh, Mao Điền, Cẩm Giang, Cẩm Giàng, trường Đại học Kỹ thuật y tế Hải Dương, trường Cao đẳng Dược trung ương Hải Dương; các trường THPT: Tuệ Tĩnh, Cẩm Giàng, Cẩm Giàng 2, Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp – Giáo dục thường xuyên Cẩm Giàng.
Đại biểu Ban Quản lý di tích Côn Sơn – Kiếp Bạc có đồng chí Lê Duy Mạnh, Phó trưởng Ban, Trưởng Ban tổ chức Lễ hội truyền thống đền Bia năm 2026; lãnh đạo, viên chức, người lao động các phòng của Ban cùng đông đảo Nhân dân và du khách thập phương.
Đồng chí Lê Duy Mạnh, Phó trưởng Ban quản lý di tích Côn Sơn – Kiếp Bạc, Trưởng Ban tổ chức Lễ hội truyền thống đền Bia năm 2026 phát biểu khai hội.
Phát biểu tại lễ khai hội, đồng chí Lê Duy Mạnh, Phó trưởng Ban quản lý di tích Côn Sơn – Kiếp Bạc, Trưởng Ban tổ chức Lễ hội truyền thống đền Bia năm 2026 nhấn mạnh, Đại danh y Thiền sư Tuệ Tĩnh (1330 – 1400) là danh nhân tiêu biểu thời Trần, hội tụ hiếm có giữa trí tuệ y học, tinh thần thiền học và ý thức văn hóa dân tộc. Cuộc đời và sự nghiệp của ông không chỉ gắn với hình ảnh một thiền sư – thầy thuốc cứu nhân độ thế mà còn mở ra nền tảng tư tưởng có giá trị lâu dài đối với lịch sử tri thức Việt Nam.
Đại biểu, Nhân dân và du khách thập phương dự Lễ khai hội.
Với tư cách là người sáng lập nền y dược học cổ truyền Việt Nam, Tuệ Tĩnh đã thực hiện bước chuyển quan trọng từ nền y học dân gian mang tính kinh nghiệm sang hệ thống y học bản địa có cơ sở lý luận. Thông qua các công trình nổi tiếng như “Nam dược thần hiệu, Hồng Nghĩa giác tư y thư”, ông đã hệ thống hóa tri thức y học dân gian, nâng tầm thành một hệ thống khoa học hoàn chỉnh. Tư tưởng “Nam dược trị Nam nhân” của ông trở thành tuyên ngôn học thuật sâu sắc, khẳng định tính bản địa, khả năng thích ứng sinh thái và tinh thần tự chủ của nền y học Việt Nam.
Đồng chí Lê Xuân Dũng, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã khởi trống khai hội.
Không chỉ là nhà y học lớn, Tuệ Tĩnh còn được xem là người tiên phong xây dựng mô hình y tế cộng đồng mang tính hệ thống. Trong hơn 30 năm hoạt động ở nông thôn, ông đã tham gia xây dựng và vận động 24 ngôi chùa trở thành nơi chữa bệnh cứu người; để lại nhiều y án với 182 chứng bệnh và 3.873 phương thuốc. Ông đề cao phương pháp dưỡng sinh, chú trọng phòng bệnh hơn chữa bệnh, lấy con người và cộng đồng làm trung tâm. Tư tưởng đó đến nay vẫn còn nguyên giá trị đối với ngành y học hiện đại.
Cung tuyên văn tế Đại danh y, Thiền sư Tuệ Tĩnh.
Ở lĩnh vực văn hóa, Đại danh y, Thiền sư Tuệ Tĩnh còn là người có ý thức tiên phong trong việc bảo tồn và phát huy chữ Nôm. Trong bối cảnh chữ Hán giữ vị trí độc tôn, việc ông sử dụng Quốc âm để biên soạn y thư, truyền bá tri thức y học đã thể hiện tinh thần tự chủ văn hóa sâu sắc. Những bài thơ Nôm trong các tác phẩm y học không chỉ giúp phổ cập kiến thức chữa bệnh đến gần với người dân mà còn góp phần đặt nền móng cho văn học chữ Nôm thời Trần.
Đại biểu Trung ương, thành phố, địa phương và Ban tổ chức lễ hội dâng hương.
Nhiều nghiên cứu cũng cho rằng Tuệ Tĩnh là người dịch Nôm và diễn nghĩa tác phẩm “Khóa hư lục” của vua Trần Thái Tông, đồng thời có liên quan tới cuốn từ điển Hán – Nôm cổ nhất Việt Nam “Chỉ Nam Ngọc Âm giải nghĩa”. Không dừng lại trong phạm vi quốc gia, ông còn được xem là “sứ giả văn hóa”, góp phần thúc đẩy giao lưu tri thức giữa Việt Nam và Trung Hoa trong thời gian hành nghề y ở nước ngoài.
Nhân dân và du khách thập phương dâng hương.
Các giá trị tư tưởng, y đức và những công trình y học của Tuệ Tĩnh vẫn có sức sống mạnh mẽ cho đến ngày nay. Nhiều tác phẩm của ông đã được giới thiệu bằng nhiều ngôn ngữ như Anh, Pháp, Đức, Nga, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc… Hình tượng và tư tưởng của Đại danh y tiếp tục là nguồn cảm hứng đối với các cơ sở đào tạo, khám chữa bệnh y học cổ truyền trong và ngoài nước.
Màn trống hội do các nghệ sĩ Nhà hát Chèo Hưng Yên thể hiện.
Đền Bia – nơi thờ Đại danh y, Thiền sư Tuệ Tĩnh cùng tấm bia thời Lê lưu dấu về ông – được khởi dựng từ thế kỷ XVII, trùng tu lớn vào các năm 1936 và 2005. Di tích có kiến trúc kiểu “tiền nhất hậu đinh”, gồm ba khu chính: vườn thuốc Nam, khu thờ tự và khu y xá, tạo nên không gian văn hóa tâm linh mang đậm giá trị nhân văn gắn với truyền thống chữa bệnh cứu người.
Ngày nay, đền Bia không chỉ là điểm đến tâm linh quen thuộc của nhân dân và du khách thập phương mà còn là nơi giáo dục truyền thống về y đức, lòng yêu nước và tinh thần tự tôn dân tộc. Với những giá trị đặc biệt tiêu biểu, năm 2017, cụm di tích đền Bia – đền Xưa – chùa Giám được Chính phủ xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt.
Khu vực tư vấn sức khỏe, tặng quà thuốc Nam, tổ chức các hoạt động trải nghiệm thu hút đông đảo Nhân dân và du khách.
Theo truyền thống địa phương, lễ hội đền Bia bắt nguồn từ hiện tượng “Thánh ứng”. Tương truyền vào ngày mồng 01 tháng 4 năm Thiệu Trị thứ 6 (1846), hàng nghìn người đã kéo về đền xin thuốc chữa bệnh. Đúng 90 năm sau, hiện tượng này tiếp tục tái hiện vào năm Bính Tý 1936, thu hút đông đảo Nhân dân và du khách thập phương. Từ đó, ngày mồng 01 tháng 4 (Âm lịch) hằng năm trở thành ngày khai hội truyền thống đền Bia, thể hiện lòng tri ân đối với Đại danh y, Thiền sư Tuệ Tĩnh và gìn giữ nét đẹp văn hóa dân gian.
Không gian giao lưu thư pháp.
Lễ hội năm nay được tổ chức nhằm tiếp tục bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của địa phương, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt tín ngưỡng, văn hóa tâm linh của Nhân dân. Đồng thời, đây cũng là dịp đẩy mạnh tuyên truyền, quảng bá sâu rộng những giá trị di sản, đặc biệt là tư tưởng y học mang đậm tính nhân văn và bản sắc dân tộc của Thiền sư Tuệ Tĩnh trong quá trình xây dựng hồ sơ đề nghị UNESCO tôn vinh ông là Danh nhân văn hóa thế giới vào năm 2030.
Đông đảo Nhân dân và du khách thập phương dự Lễ khai hội.
Trong không khí trang nghiêm của lễ khai hội, Ban tổ chức bày tỏ mong muốn tiếp tục nhận được sự quan tâm của các cấp, ngành, các cơ quan chuyên môn cùng đông đảo Nhân dân để di tích quốc gia đặc biệt đền Bia tiếp tục được bảo tồn, tôn tạo và phát huy hiệu quả, trở thành điểm đến văn hóa – tâm linh tiêu biểu của thành phố Hải Phòng và cả nước.
Lễ hội truyền thống đền Bia năm 2026 diễn ra trong hai ngày 16 và 17 tháng 5 (tức 30/3 và 01/4 ÂL) với nhiều hoạt động như: giao lưu văn nghệ, giải cờ tướng cùng các trò chơi dân gian: đi cầu kiều, bắt vịt dưới hồ, đập niêu đất… các hoạt động trải nghiệm: Thư pháp, làm bánh đậu xanh, làm thuốc Nam...
Bá Giang – Thiện Tín